Η Μαρία Μιχαήλ, μόνιμη αντιπρόσωπος της Κυπριακής Δημοκρατίας στον ΟΗΕ, έστειλε νέα επιστολή στον γενικό γραμματέα του οργανισμού για την κατασκευή υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου. Ο αγωγός προορίζεται να συνδέσει την Τουρκία με την κατεχόμενη Κύπρο.
Το έγγραφο φέρει ημερομηνία 21 Οκτωβρίου και έρχεται σε συνέχεια της επιστολής της 7ης Αυγούστου 2026. Αφορά το παράνομο «μνημόνιο κατανόησης» που υπογράφηκε στις 10 Ιουλίου 2026 ανάμεσα στην Τουρκία και την παράνομη αποσχιστική οντότητα στις περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας οι οποίες τελούν υπό τουρκική στρατιωτική κατοχή. Αντικείμενό του είναι υποθαλάσσιος αμφίδρομος αγωγός φυσικού αερίου που θα συνδέει την Τουρκία με τις κατεχόμενες περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας. Στην επιστολή αναφέρεται ότι η Τουρκία έχει έκτοτε κλιμακώσει περαιτέρω τις προκλητικές και παράνομες ενέργειές της κατά της Κύπρου.
Οι έρευνες της Τουρκίας
Σύμφωνα με την επιστολή, στις 30 Σεπτεμβρίου η Τουρκία εξέδωσε παράνομη ναυτιλιακή προειδοποίηση για «επιστημονική έρευνα και υποβρύχιες εργασίες». Οι εργασίες πρόκειται να διεξαχθούν από τα ερευνητικά σκάφη υπό τουρκική σημαία Oruç Reis, Denar Pathfinder, Denar Echo και Kirici στη Μεσόγειο Θάλασσα, μεταξύ 1 και 25 Οκτωβρίου 2026, στο πλαίσιο εφαρμογής του υποτιθέμενου «μνημονίου κατανόησης». Οι δραστηριότητες εξελίσσονται ήδη.
Οι ενέργειες που καλύπτει η συγκεκριμένη NAVTEX γίνονται στα χωρικά ύδατα, στην αποκλειστική οικονομική ζώνη και στην υφαλοκρηπίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας, χωρίς έγκριση ή συγκατάθεση της Λευκωσίας. Σχετικός χάρτης επισυνάπτεται ως παράρτημα. Πρόκειται για ένα ακόμη βήμα ώστε να προωθηθεί και να υλοποιηθεί το προτεινόμενο έργο του υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου. Παραβιάζουν την κυριαρχία, τα δικαιώματα και τη δικαιοδοσία της Κυπριακής Δημοκρατίας κατά το διεθνές δίκαιο, όπως αποτυπώνεται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η παραβίαση της κυριαρχίας της Κύπρου
Η μόνιμη αντιπρόσωπος αναφέρει ότι η διεξαγωγή ερευνών και η τοποθέτηση υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου μέσα στα χωρικά ύδατα της Κυπριακής Δημοκρατίας, χωρίς εξουσιοδότηση και συγκατάθεσή της, συνιστά παραβίαση της κυριαρχίας της. Στηρίζει την εκτίμηση στις εφαρμοστέες διατάξεις της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, συμπεριλαμβανομένων των άρθρων 2 και 19, τα οποία αντανακλούν το εθιμικό διεθνές δίκαιο.
Τέτοια άδεια ή συγκατάθεση δεν έχει ζητηθεί ούτε έχει χορηγηθεί από τη Δημοκρατία της Κύπρου. Επομένως, η Τουρκία δεν διαθέτει νομική βάση για να αναλάβει τις εν λόγω δραστηριότητες εντός των χωρικών υδάτων της Δημοκρατίας.
Επιπλέον, οποιαδήποτε έρευνα και τοποθέτηση υποθαλάσσιου αγωγού στην αποκλειστική οικονομική ζώνη και στην ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα της Δημοκρατίας της Κύπρου οφείλει να σέβεται τα δικαιώματα και τη δικαιοδοσία της ως παράκτιου κράτους. Αυτό αφορά τους φυσικούς πόρους και το θαλάσσιο περιβάλλον της, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, όπως αντανακλάται στα άρθρα 58 παράγραφος 3 και 79 παράγραφοι 2, 3 και 4 της Σύμβασης. Υπό αυτό το πρίσμα, οι ενέργειες της Τουρκίας συνιστούν άμεση παραβίαση των υποχρεώσεών της βάσει του διεθνούς δικαίου.
Πολιτικές και στρατηγικές συνέπειες
Στην επιστολή υπογραμμίζεται ακόμη ότι η προτεινόμενη κατασκευή μόνιμης υποθαλάσσιας ενεργειακής σύνδεσης ανάμεσα στην Τουρκία και τις κατεχόμενες περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας έχει ευρύτερες πολιτικές και στρατηγικές επιπτώσεις. Όπως είχε επισημανθεί στην επιστολή της κυβέρνησης της 7ης Αυγούστου 2026, μια τέτοια υποδομή θα αποτελούσε μία ακόμη απόπειρα δημιουργίας μη αναστρέψιμων τετελεσμένων γεγονότων που επηρεάζουν το έδαφος και τις θαλάσσιες ζώνες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Θα εδραίωνε επίσης περαιτέρω την ενσωμάτωση των κατεχόμενων περιοχών στην Τουρκία.
Μοναδικό διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος στην Κύπρο
Επισημαίνεται ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι το μόνο διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος στην Κύπρο. Διαθέτει κυριαρχία και δικαιοδοσία και απολαμβάνει όλα τα δικαιώματα που της παρέχει το διεθνές δίκαιο όσον αφορά το έδαφός της και τις παρακείμενες θαλάσσιες ζώνες.
Η Τουρκία πρέπει να συμμορφωθεί πλήρως με τις υποχρεώσεις της βάσει του διεθνούς δικαίου και να σεβαστεί την κυριαρχία, τα κυριαρχικά δικαιώματα και τη δικαιοδοσία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Οποιαδήποτε μέτρα για την εφαρμογή του υποτιθέμενου «μνημονίου κατανόησης», μαζί με τυχόν προπαρασκευαστικές ή συναφείς δραστηριότητες, είναι παράνομα και πρέπει να παύσουν αμέσως.
Η Κυπριακή Δημοκρατία διεκδικεί κατηγορηματικά την κυριαρχία της στο σύνολο του εδάφους και των χωρικών υδάτων της, καθώς και τα κυριαρχικά δικαιώματα και τη δικαιοδοσία της στην αποκλειστική οικονομική ζώνη και στην ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα της. Παραμένει αποφασισμένη να συνεχίσει να τα ασκεί, να τα υπερασπίζεται και να τα προστατεύει με καλή πίστη και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, όπως αντανακλάται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, χρησιμοποιώντας όλα τα ειρηνικά μέσα που διαθέτει.

































