Δέκα ταινίες που καταγράφουν τις φυλετικές εντάσεις στις ΗΠΑ

Το Χόλιγουντ έχει ασχοληθεί από τα πρώτα του βήματα με τον ρατσισμό, τις περισσότερες φορές χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία.

Την ώρα που το Σεντ Λούις των Ηνωμένων Πολιτειών «βράζει» από τις φυλετικές εντάσεις μετά τη δολοφονία του εφήβου Μάικλ Μπράουν από έναν λευκό αστυνομικό και άλλα δύο περιστατικά δολοφονίας δύο ακόμα Αφροαμερικανών νεαρών από λευκούς αστυνομικούς, το in.gr ρίχνει μια ματιά σε ταινίες που έχουν στο επίκεντρό τους τον αγώνα κατά των προκαταλήψεων απέναντι σε Αφροαμερικανούς.

Αν και το Χόλιγουντ έχει ασχοληθεί συχνά με το θέμα, δεν έχει καταφέρει να το συλλάβει σε όλη του την έκταση.

Οι περισσότερες από τις ταινίες που ασχολούνται με τις φυλετικές εντάσεις στις ΗΠΑ είναι είτε αφελείς, είτε παρουσιάζουν τις ιστορίες των Αφροαμερικανών μέσα από το βλέμμα ενός λευκού.

Παρ΄όλα αυτά, υπάρχουν και κάποιες που έχουν καταφέρει να εκφράσουν την οργή που «κρύβεται» μέσα στις φυλετικές εντάσεις

Υπηρέτριες (2011)

Μία πλούσια λευκή κοπέλα επιστρέφει στην πατρίδα της για να γράψει μια εργασία για τις Αφροαμερικανίδες υπηρέτριες που ουσιαστικά μεγάλωσαν μια ολόκληρη γενιά παιδιών στις ΗΠΑ, αλλά έπεφταν συχνά θύματα ρατσισμού από τις ίδιες τις οικογένειες που τις χρησιμοποιούσαν. Η ταινία, σκηνοθετημένη από τον Τέιτ Τέιλορ, έφτασε μέχρι τα Όσκαρ (κερδίζοντας το Όσκαρ Β' Γυναικείου Ρόλου) και κατάφερε να εκθέσει τις δυσκολίες που καλούνταν να αντιμετωπίσουν αυτές οι γυναίκες στον αμερικάνικο Νότο τη δεκαετία του 1960.

Μάντεψε ποιος θα έρθει το βράδυ (1967)

Πρωτοπόρος ταινία, ασχολείται με ένα δείπνο σε μία μεγαλο-αστική οικογένεια και τις αντιδράσεις που προκαλεί η λευκή κόρη όταν φέρνει να γνωρίσει στους δικούς της τον Αφροαμερικανό μνηστήρα της. Η ταινία βγήκε στις αίθουσες σε μία εποχή που οι διαφυλετικοί γάμοι ήταν απαγορευμένοι σε 17 Πολιτείες και έφερε στο φως τις εντάσεις και τις προκαταλήψεις που καλείτο να αντιμετωπίσει το ζευγάρι. Πρωταγωνιστούσε ο πάντοτε συμπαθείς -σε λευκούς και Αφροαμερικάνους- Σίντνεϊ Πουατιέ.

Σκιές και Σιωπή (To Kill a Mocking Bird, 1962)

Βασισμένη στο εμβληματικό βιβλίο του Χάρπερ Λι, η ταινία του Ρόμπερτ Μάλιγκαν παρακολουθεί τις προσπάθειες ενός δικηγόρου (Γκρέγκορι Πεκ) να υπερασπιστεί έναν Αφροαμερικανό που έχει κατηγορηθεί άδικα για τον βιασμό μιας νεαρής λευκής γυναίκας. Ο ιδεαλιστής δικηγόρος έρχεται συνεχώς αντιμέτωπος με τις προκαταλήψεις της μικρής κοινωνίας του Νότου.

Δώδεκα Χρόνια Σκλάβος (2013)

Ο Στιβ ΜακΚουίν έχει ως ήρωά του έναν ελεύθερο Αφροαμερικανό, ο οποίος στέλνεται ως σκλάβος σε φυτείες του Νότου. Εκεί θα παραμείνει για δώδεκα χρόνια και θα γνωρίσει όλο το φάσμα της αμερικανικής κοινωνίας: το σκληρό, αλλά και το καλό «αφεντικό», σε μία ταινία που δεν κρύβει την σκληρότητά της.

Κάνε το Σωστό (1989)

Ίσως η πιο «ηλεκτρισμένη» και προφητική ταινία για τις φυλετικές εντάσεις στις ΗΠΑ. Ο Σπάικ Λι περιγράφει το τι συμβαίνει στην πιο ζεστή ημέρα ενός καλοκαιριού στο Μπρούκλιν και πώς οι εντάσεις θα μπορούσε να οδηγήσουν σε ανοιχτές συγκρούσεις και βία.

Crash (2004)

Ρατσισμός και περιθωριοποίηση με έναν μάλλον αφελή τρόπο στην ταινία του Πολ Χάγκις. Η ταινία εκτυλίσσεται στη διάρκεια 48 ωρών στο Λος Άντζελες και οι ρατσιστικές συμπεριφορές είναι φανερές καθώς η ταινία παρακολουθεί έναν σκηνοθέτη που έρχεται αντιμέτωπος με έναν ρατσιστικό αστυνομικό, μία γυναίκα που σώζεται από τον ίδιο αστυνομικό και δύο ληστές.

American History X (1998)

Ο νεο-ναζισμός, ο ρατσισμός και τα πιο απίθανα μέρη για να εντοπίσει κανείς τη συγχώρεση βρίσκονται στο επίκεντρο της ταινίας του Τόνι Κέι. Ο ήρωας της ταινίας, ένας πρώην νεοναζί που είναι στη φυλακή επειδή σκοτώνει έναν Αφροαμερικανό, βρίσκει τη φιλία στο πρόσωπο ενός μαύρου συγκρατούμενού του. Ο Έντουαρντ Νόρτον είναι συγκλονιστικός.

Ο Τελευταίος Σταθμός (2013)

Μια περίπτωση που θυμίζει έντονα την ιστορία του Μάικλ Μπράουν, του νεαρού που δολοφονήθηκε στο Φέργκιουσον. Η ταινία αναφέρεται στην πραγματική ιστορία του Όσκαρ Γκραντ, ενός 22χρονο που δολοφονήθηκε την παραμονή της Πρωτοχρονιάς από λευκό αστυνομικό. Η ταινία ασχολείται με το τι συμβαίνει την τελευταία ημέρα της ζωής του.

Η Ετυμηγορία (A Time to Kill, 1996)

Ένας νεαρός δικηγόρος αναλαμβάνει να υπερασπιστεί έναν Αφροαμερικανό που δολοφόνησε δύο λευκούς που βίασαν το 10χρονο κοριτσάκι του. Και πάλι ο αμερικανικός Νότος έρχεται στο προσκήνιο, καθώς και η αναγέννηση της Κου Κλουξ Κλαν. Ο Τζόελ Σουμάχερ σε ένα είδος που δεν μας έχει συνηθίσει με πρωταγωνιστές τους Μάθιου ΜακΚόναχι, Σάντρα Μπούλοκ και Σάμιουελ Λ.Τζάκσον.

Ο Μισισίπης Καίγεται (1988)

Δύο πράκτορες του FBI ερευνούν ένα τριπλό ρατσιστικό έγκλημα της Κου Κλουξ Κλαν και έρχονται αντιμέτωποι με την εχθρότητα του Νότου. Στο κλίμα της Ετυμηγορίας, η ταινία δεν εμβαθύνει στο φαινόμενο του ρατσισμού -ενώ συχνά αποκτά διδακτικό χαρακτήρα-, αλλάκαταβάλει προσπάθεια να το καταγγείλει. Με τους Τζιν Χάκμαν και Γουίλιαμ Νταφόε.

Αγγελική Στελλάκη