Η ιρανική κινηματογραφική άνοιξη στην Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης

Με το βλέμμα στον σύγχρονο ιρανικό κινηματογράφο υποδέχεται η Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης τον Μάιο.

Κοινωνικό, πολιτικό, ουμανιστικό, το σινεμά του Ιράν φέρνει στο προσκήνιο θέματα όπως η θέση της γυναίκας στο Ιράν, τα παιδιά, κοινωνικές και πολιτικές μεταβολές, παραδόσεις.

Το αφιέρωμα θα πραγματοποιηθεί από την Πέμπτη 1 Μαΐου έως και την Κυριακή 4 Μαΐου στην αίθουσα Τάκης Κανελλόπουλος (Μουσείο Κινηματογράφου – Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης, Αποθήκη Α’, Λιμάνι).

Πιο συγκεκριμένα, θα προβληθούν οι ταινίες Ο Κύκλος του Τζαφάρ Παναχί, Ο Άνεμος θα μας Πάρει του Αμπάς Κιαροστάμι, Τι απέγινε η Έλι; του Ασγκάρ Φαραντί και Persepolis των Βενσάν Παρονό και Μαρτζιάν Σατραπί.

Στο πλαίσιο του αφιερώματος στο ιρανικό σινεμά, στο βιβλιοπωλείο του φεστιβάλ θα διατίθενται σε προσφορά σχετικές εκδόσεις, όπως οι: Abbas Kiarostami, Abbas Kiarostami: The Roads & Untitled, ένα συλλεκτικό έντυπο της Εβδομάδας Ιρανικού Κινηματογράφου κ.α.

Όλες οι ταινίες του αφιερώματος έχουν αποσπάσει σημαντικά βραβεία σε μεγάλα φεστιβάλ: Ο κύκλος κέρδισε το Χρυσό Λιοντάρι στο Φεστιβάλ Βενετίας, Ο άνεμος θα μας πάρει κέρδισε το Mεγάλο Ειδικό βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Βενετίας, το Τι απέγινε η Έλι; απέσπασε την Αργυρή Άρκτο στο Φεστιβάλ Βερολίνου, ενώ το Persepolis κέρδισε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Καννών.

Οι ταινίες δεν διστάζουν να τα βάλουν με το κατεστημένο. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ιρανικό υπουργείο Πολιτισμού, διαμαρτυρήθηκε έντονα στη Γαλλική Πρεσβεία της Τεχεράνης, ενάντια στην επιλογή της ταινίας Persepolis να προβληθεί στο επίσημο διαγωνιστικό τμήμα στο 60ο Φεστιβάλ Καννών το 2007, υποστηρίζοντας ότι «η ταινία παρουσιάζει μια μη ρεαλιστική εικόνα των συνεπειών και των επιτευγμάτων της ισλαμικής επανάστασης».

Ο Κύκλος (2000) αποτελεί μία λυρική καταγραφή της δύσκολης ζωής των γυναικών στο Ιράν. Τρεις γυναίκες βγαίνουν από τη φυλακή με προσωρινή άδεια. Η ανάγκη τους για εξεύρεση χρημάτων, ώστε να ξεφύγουν από την ταπεινωτική και εξευτελιστική κατάσταση στην οποία βρίσκονται, θα τις οδηγήσει σε απελπισμένες κινήσεις. Η μία, χωρίς τα απαραίτητα έγγραφα και υποχρεωτική αντρική «συνοδεία» για το ταξίδι που θέλει να κάνει, πρέπει να πει ψέματα και να ικετεύσει, μόνο και μόνο για να μπορέσει να αγοράσει ένα εισιτήριο για το λεωφορείο που θα την οδηγήσει μακριά από την πόλη. Η άλλη, ανύπαντρη και έγκυος σκοπεύει να κάνει έκτρωση, αλλά αντιμετωπίζει την εκδίωξή της από το πατρικό της σπίτι και απειλές από τα αδέλφια της ότι θα την σκοτώσουν αν το επιχειρήσει.

Στο Ο Άνεμος Θα Μας Πάρει (1999) του Αμπάς Κιαροστάμι παρακολουθούμε τρεις κατοίκους της Τεχεράνης να φτάνουν σ' ένα χωριό του Ιρανικού Κουρδιστάν. Κανείς δεν γνωρίζει το σκοπό της επίσκεψής τους, ούτε τι θέλουν στο παλιό νεκροταφείο. Ο Κιαροστάμι ασχολείται με τις μικρές στιγμές της καθημερινότητας, τη ζωή, αλλά και τον θάνατο.

Πριν από το Ένας Χωρισμός, ο Ασγκάρ Φαραντί γύρισε το Τι Απέγινε η Έλι; (2009). Μετά από πολλά χρόνια στη Γερμανία, ο Αχμάντ ξαναγυρίζει στην Τεχεράνη και οι παλιοί φίλοι του και συμφοιτητές από το πανεπιστήμιο, επαγγελματικά βολεμένοι οικογενειάρχες, μεσοαστοί πια, οργανώνουν προς τιμήν του μια τριήμερη εκδρομή στην Κασπία Θάλασσα. Η παρέα καταλήγει σε ένα παλιό σπίτι δίπλα στη θάλασσα και η διασκέδαση ξεκινά αμέσως, καθώς όλοι σχετίζονται με το σχέδιο της Σεπιντέχ, που έφερε μαζί της τη νεαρή και όμορφη νηπιαγωγό Ελί, δασκάλα της μικρής κόρης της, με την ελπίδα ότι θα «τα φτιάξει» με τον πρόσφατα χωρισμένο Αχμάντ. Ύστερα από ένα ήρεμο και ειδυλλιακό ξεκίνημα, οι διακοπές μετατρέπονται σε εφιάλτη όταν ξαφνικά η Ελί εξαφανίζεται.

Η κινηματογραφική μεταφορά του κόμικ της Μαρτζιάν Σατραπί, Περσέπολις (2007), αποτελεί μία χιουμοριστική και λιτή ταινία κινουμένων σχεδίων. Στην Τεχεράνη της δεκαετίας του 1970, η μικρή Mαρζιάν μεγαλώνει σε μια προοδευτική οικογένεια που επιθυμεί την κοινωνικοπολιτική αλλαγή, παρατηρώντας με την αθωότητα του μικρού παιδιού τα κακώς κείμενα της κοινωνίας της και βιώνει την Ισλαμική Επανάσταση του Χομεϊνί και την ανατροπή του παλιού διεφθαρμένου καθεστώτος του Σάχη. Αρνείται όμως να συμβιβαστεί με τη νέα τάξη πραγμάτων του μισαλλόδοξου θρησκευτικού φανατισμού και στην αρχή της εφηβείας της, φυγαδεύεται στην Αυστρία από τους γονείς της.

Πρόγραμμα προβολών:

1/5 Πέμπτη

19.00 Persepolis

21.30 Ο κύκλος

2/5 Παρασκευή

19.00 Τι απέγινε η Έλι;

21.30 Ο άνεμος θα μας πάρει

3/5 Σάββατο

19.00 Ο κύκλος

21.30 Τι απέγινε η Έλι;

4/5 Κυριακή

19.00 Ο άνεμος θα μας πάρει

21.30 Persepolis