Μόνο με άδεια της διεύθυνσης η δημοσιοποίηση αρχαιολογικών ευρημάτων

Εγκύκλιο η οποία απαγορεύει τη δημοσιοποίηση πληροφοριών εν συγκρίσει με αρχαιολογικά ευρήματα, έργα και δράσεις των υπηρεσιών που υπάγονται στη Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς απέστειλε η προϊσταμένη της διεύθυνσης Ελένη Κόρκα σε 11 υπηρεσίες του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.
Στην εγκύκλιο (με ημερομηνία 8/12/2014) γίνεται λόγος για «ορθή διαχείριση» της δημοσιοποίησης πληροφοριών στα ΜΜΕ και, μεταξύ άλλων, αναφέρεται ότι η δημοσιοποίηση αρχαιολογικού υλικού σε διεθνή, εθνικά, τοπικά ΜΜΕ ή στο Διαδίκτυο «απαιτεί την εκ των προτέρων ενημέρωση της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς ή της Γενικής Γραμματέως του ΥΠ.ΠΟ.Α. αναφορικά με το αίτημα και τον φορέα του, με σκοπό να χορηγηθεί η σχετική έγκριση ή μη».
Σε καμία δε περίπτωση, όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά, το προαναφερόμενο υλικό «δεν είναι δυνατόν να κοινοποιείται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης».
«Προφανώς αστειεύονται» είναι το σχόλιο-απάντηση του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, που δημοσιεύει την εγκύκλιο στην ιστοσελίδα του και υπογραμμίζει:
«Ο τρόπος που είναι διατυπωμένη η εγκύκλιος, η οποία δεν ερείδεται σε καμία διάταξη νόμου, μας κάνει να αναρωτιόμαστε αν στην εποχή της ψηφιακής τεχνολογίας και των απεριόριστων δυνατοτήτων που παρέχουν τα σύγχρονα μέσα για την προβολή και επικοινωνία του αρχαιολογικού έργου, η Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και η πολιτική ηγεσία επιχειρούν όχι απλά να ελέγχουν και να εγκρίνουν αλλά ουσιαστικά να λογοκρίνουν ο,τιδήποτε δημοσιοποιείται από τις κατά τόπους Υπηρεσίες».
Επισημαίνει, παράλληλα, πως «η απαίτηση ελέγχου και έγκρισης από τις Διευθύνσεις της Κεντρικής Υπηρεσίας αφορά, μάλιστα, ακόμα και στην προβολή του
επιστημονικού τους έργου, για το οποίο υπάρχουν κατοχυρωμένα πνευματικά δικαιώματα, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 3028/2002, ‘Για την προστασία των Αρχαιοτήτων και εν γένει της Πολιτιστικής Κληρονομιάς (ΦΕΚ Α 153/28-6-2002)’».
Σύμφωνα με τον ΣΕΑ «με την πρόσφατη εφαρμογή του νέου Οργανισμού του ΥΠΠΟΑ καταργήθηκαν τα τμήματα επικοινωνίας και προβολής των Εφορειών Αρχαιοτήτων και των Μουσείων της χώρας, ενώ συστήθηκε Ειδική Υπηρεσία Προβολής και Αξιοποίησης Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Σύγχρονης Δημιουργίας υπαγόμενη απ’ ευθείας στον Υπουργό, κάτι για το οποίο ο Σύλλογος έχει εκφράσει την κάθετη αντίθεσή του σε όλους τους τόνους».
Ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων αναφέρεται και στην προβολή που είχε η ανασκαφή στην Αμφίπολη, καταγγέλλοντας:
«Όλοι γίναμε μάρτυρες της καινοφανούς για την ελληνική αρχαιολογία επικοινωνιακής διαχείρισης της ίδιας της πολιτικής ηγεσίας για την ανασκαφή στην Αμφίπολη. Μιας επικοινωνιακής εκμετάλλευσης ενός σημαντικού αρχαιολογικού ευρήματος, που τη διαμόρφωσαν αδαείς εξωθεσμικοί παράγοντες και σημαδεύτηκε από την άμετρη και άκριτη διοχέτευση πληροφοριών, οι οποίες αναπαράγονταν σε κάθε είδους μέσα, πέρα από κάθε δεοντολογία και χωρίς κανένα σοβαρό επιστημονικό και επικοινωνιακό κριτήριο, υπηρετώντας σκοπιμότητες απολύτως ξένες προς την επιστήμη της αρχαιολογίας και την προβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς της χώρας. Στο σπίτι του κρεμασμένου δεν μιλάνε για σχοινί!».
Ο ΣΕΑ καλεί τη ΓΔΑΠΚ, «να αποσύρει αμέσως την παραπάνω εγκύκλιο και να σταθεί πραγματικός αρωγός στην προσπάθεια που καταβάλλουν οι μαχόμενες Υπηρεσίες και ιδιαίτερα τα δεκάδες μικρά αρχαιολογικά μουσεία της περιφέρειας» και παράλληλα «να δημιουργήσει, παρά τις αντιξοότητες της εποχής, τις προϋποθέσεις για να προβάλουν το έργο τους στις τοπικές κοινωνίες και να ευαισθητοποιήσουν την κοινή γνώμη σε θέματα προστασίας και ανάδειξης της πολιτιστικής κληρονομιάς, μακριά από οποιαδήποτε προσπάθεια χειραγώγησης και ελέγχου».
Άννα Ανδίρα