Γλωσσικές απορίες: Το τελικό -ν και η αναγκαιότητα της ευφωνίας
Ημερομηνία:
27/12/2017, 13:14 - Εμφανίσεις: 69
Το ζήτημα του Ï„ÎµÎ»Î¹ÎºÎ¿Ï -ν συγκαταλÎγεται, ασφαλώς, σε εκείνα που Îχουν αναλυθεί και εξεταστεί πολλÎÏ‚ φοÏÎÏ‚ στο παÏελθόν, με γλωσσολόγους, δασκάλους, καθηγητÎÏ‚ και, εν γÎνει, ανθÏώπους των γÏαμμάτων να καταθÎτουν σε διάφοÏες χÏονικÎÏ‚ στιγμÎÏ‚ τις δικÎÏ‚ τους απόψεις και Ï€Ïοτάσεις αναφοÏικά με τη διατήÏηση ή την απάλειψη Ï„Î¿Ï Î½ από άÏθÏα, αντωνυμίες κ.λπ. στο γÏαπτό ή τον Ï€ÏοφοÏικό λόγο.
Η Îεοελληνική ΓÏαμματική (ΑναπÏοσαÏμογή της ΜικÏής Îεοελληνικής ΓÏαμματικής του Μανόλη ΤÏιανταφυλλίδη, ΥπουÏγείο Εθνικής Παιδείας και ΘÏησκευμάτων, Παιδαγωγικό ΙνστιτοÏτο, ΟÏγανισμός Εκδόσεως Διδακτικών Βιβλίων, 1985), βάσει της οποίας Îχουν εκπαιδευτεί ολόκληÏες γενιÎÏ‚ Ελλήνων, τονίζει επί του Ï€ÏοκειμÎνου τα εξής:
Σε οÏισμÎνες λÎξεις άλλοτε φυλάγεται το τελικό τους ν και άλλοτε χάνεται. Οι λÎξεις αυτÎÏ‚ είναι το άÏθÏο τον, την, το αÏιθμητικό και αόÏιστο άÏθÏο Îναν, η Ï€Ïοσωπική αντωνυμία του Ï„Ïίτου Ï€Ïοσώπου αυτήν, την και τα άκλιτα δεν, μην.
Î .χ.: τον άνθÏωπο, το θÏόνο, τον καιÏÏŒ, το δάσκαλο, την πόλη, τη χώÏα, δεν Îχω, δε φοβοÏμαι, μην Ï„Ïως, μη βιάζεσαι.
Φυλάγουν το τελικό ν, όταν η ακόλουθη λÎξη ξεκινά από φωνήεν ή από σÏμφωνο στιγμιαίο (κ, Ï€, Ï„, μπ, ντ, γκ, τσ, τζ) ή διπλό (ξ, ψ).
Î .χ.: τον αÎÏα, Îναν καιÏÏŒ, είδα Îναν ξÎνο, μην ακοÏτε, δεν μποÏÏŽ, τον τόπο, δεν είδα, μην πεÏάσεις, την ντÏοπή, την Ï€Ïόφτασα, αυτήν ήθελα.
Χάνουν το τελικό ν, όταν η ακόλουθη λÎξη ξεκινά από σÏμφωνο εξακολουθητικό (γ, β, δ, χ, φ, θ, μ, ν, λ, Ï, σ, ζ).
Î .χ.: το γÎÏο, τη χαÏά, τη μητÎÏα, τη ζωγÏαφίζει, τη βÏÏση, το φόβο, τη νίκη, αυτή θÎλω, δε γÏάφω, τη φοβήθηκα, μη Ïωτάς, μη δÎχεσαι, Îνα λαό, μη σταματάς.
Το τελικό ν φυλάγεται πάντοτε στο άÏθÏο των, στην Ï€Ïοσωπική αντωνυμία του Ï„Ïίτου Ï€Ïοσώπου αυτόν, τον, καθώς και στο Ï„Ïοπικό επίÏÏημα σαν.
Î .χ.: των φίλων μου, των συμμαθητών μου, αυτόν θÎλω, τον βλÎπω, φώναξΠτον, σαν θάλασσα, σαν βαÏÏ ÎµÎ¯Î½Î±Î¹.
Από τη ΓÏαμματική ÎÎας ...
Πηγή/ΠεÏισσότεÏα: in.gr
|
|
|