Γλωσσικές απορίες: Εγκυμονώ και ελλοχεύω
Ημερομηνία:
2/1/2018, 19:21 - Εμφανίσεις: 103
«Οι πεÏιβαλλοντολογικÎÏ‚ οÏγανώσεις ισχυÏίζονται ότι εγκυμονεί ο κίνδυνος της καταστÏοφής των μεγαλÏτεÏων δασών της χώÏας μας», «Μετά τα γεγονότα των τελευταίων ημεÏών εγκυμονεί αυξημÎνος κίνδυνος Ï€Ïοκλήσεως επεισοδίων στο κÎντÏο της Αθήνας».
Δεν είναι λίγες οι πεÏιπτώσεις εκείνες όπου συντάκτες κειμÎνων και ομιλητÎÏ‚ υποπίπτουν σε σοβαÏά σφάλματα όπως τα Ï€ÏοαναφεÏθÎντα, όταν Ï€Ïοβαίνουν στη μεταφοÏική χÏήση του Ïήματος εγκυμονώ και επιχειÏοÏν να το συνδÎσουν εννοιολογικώς με το ουσιαστικό κίνδυνος.
Για να αντιληφθοÏμε καλÏτεÏα ποιο ακÏιβώς είναι το λάθος που διαπÏάττουν, επιβάλλεται να εξετάσουμε Ï€Ïώτα το εγκυμονώ από ετυμολογικής απόψεως. Το εν λόγω Ïήμα, που απαντά μόνο στον ενεστώτα και τον παÏατατικό, αποτελεί παÏάγωγο Ï„Î¿Ï ÎµÎ³ÎºÏμων της αÏχαίας ελληνικής γλώσσας (εν + κÏμα, δηλαδή ÎμβÏυο), που σήμαινε Îγκυος.
Το εγκυμονώ χÏησιμοποιείται στη νÎα ελληνική γλώσσα και ως αμετάβατο και ως μεταβατικό Ïήμα.
Ως αμετάβατο Ïήμα, το εγκυμονώ συσχετίζεται με γυναίκες και θηλυκά ζώα και σημαίνει είμαι Îγκυος, φÎÏω στη μήτÏα ÎμβÏυο, κυοφοÏÏŽ, είμαι σε ενδιαφÎÏουσα ή πεÏιμÎνω παιδί (ειδικά για γυναίκα).
Ως μεταβατικό Ïήμα, το εγκυμονώ λαμβάνει μεταφοÏική Îννοια και σημαίνει εμπεÏιÎχω ή εμπεÏικλείω (κλείνω μÎσα μου) κάτι κακό ή απειλητικό, το οποίο δε γίνεται αντιληπτό ή αναγνωÏίσιμο από την πλειονότητα: «ΠÏÎπει επιτÎλους να αντιληφθοÏν οι αντίπαλοί μας ότι η πολιτική κατάσταση των δÏο τελευταίων μηνών εγκυμονεί σοβαÏοÏÏ‚ κινδÏνους για την ίδια την πατÏίδα», «Τις παλαιότεÏες δεκαετίες η διαδÏομή Αθηνών-ΚοÏίνθου εγκυμονοÏσε θανάσιμους κινδÏνους», «Έφθασε ο καιÏός να συνειδητοποιήσετε ότι η νÏχτα εγκυμονεί πολλοÏÏ‚ κινδÏνους».
Όμως, το εγκυμονώ δεν μποÏεί με κανÎναν Ï„Ïόπο να χÏησιμοποιηθεί όπως στα παÏαδείγματα που αναφÎÏαμε στην αÏχή του κειμÎνου, δηλαδή ως αμετάβατο Ïήμα με το οποίο δηλώνουμε τον κίνδυνο που καÏαδοκεί ή καιÏοφυλα...
Πηγή/ΠεÏισσότεÏα: in.gr
|
|
|