Οι απαρχές του δράματος - η γένεση της τραγωδίας (Μέρος Ζ’) Ημερομηνία:
25/2/2019, 12:07 - Εμφανίσεις: 31
Πέραν των χορικών ασμάτων που εξετάσαμε έως τώρα, σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της τραγωδίας διαδραμάτισε και η χρήση του απαγγελλόμενου – διαλογικού στίχου.
Ορισμένοι ερευνητές υποστήριξαν ότι ο στίχος αυτός παρήχθη από το
χορικό άσμα
— τη σχετική προβαθμίδα, κατά την αντίληψή τους, θα την αποτελούσε ένας τραγουδιστός διάλογος.
Όμως, η διαφορά που υφίσταται ανάμεσα στο χορικό τραγούδι και τον απαγγελλόμενο στίχο, τόσο στη γλώσσα όσο και στο ύφος, δύσκολα θα επέτρεπε την υιοθέτηση μιας τέτοιας άποψης.
Περισσότερες πιθανότητες συγκεντρώνει μια άλλη άποψη, την οποία τονίζει ο φιλόσοφος και ρήτορας Θεμίστιος ως άποψη του Αριστοτέλη. Όπως προκύπτει από αυτήν, αρχικά, σε μια πρώιμη βαθμίδα, τραγουδούσε μόνο ο χορός, αλλά ο Θέσπης εφηύρε τον πρόλογο και το λόγο (
ρήσις
).
Ειδικότερα, τα χορικά τραγούδια, ενόσω εξελίσσονταν, εμπλουτίζονταν ολοένα και περισσότερο με θέματα από τους θρύλους. Ήταν, λοιπόν, φυσικό να προετοιμάζονται οι ακροατές με μια προεισαγωγή γι’ αυτά που ακολουθούσαν.
Παράλληλα, η ακολουθία των χορικών τραγουδιών που πραγματεύονταν διάφορα στάδια μιας μυθικής ιστορίας κατέστη εφικτή με ένα απλό τέχνασμα, δηλαδή με την παρεμβολή ενός ομιλητή ανάμεσα σε δύο χορικά άσματα. Το επόμενο βήμα υπήρξε η
συνομιλία
του
ομιλητή
αυτού με τον
επικεφαλής
του
χορού
.
Όσον αφορά τώρα τον ίδιον τον
Θέσπη
, τον πρώτον εξ όσων γνωρίζουμε ποιητή τραγωδιών, η παράδοση είναι διττή.
Από τη μια πλευρά, έχουμε την εικόνα που μας δίνει η Περιπατητική Σχολή, ενός μεγάλου ανακαινιστή, που χαρακτηρίζεται κατ’ επανάληψιν ως ο
δημιουργός της τραγωδίας
.
Από την άλλη πλευρά, έχουμε την εικόνα ενός αγροτικού Θέσπη, που συνδυάζεται με λαϊκά έθιμα και αποτελεί γέννημα των λογίων της Ελληνιστικής Εποχής, οι οποίοι —θυμίζουμε— διατείνονταν ότι η τραγωδία είχε γεννηθεί από ένα χωριάτικο έθιμο της Αττικής και...