Ουσιαστικά: τα είδη, τα γένη, ο αριθμός και οι ανωμαλίες στην κλίση τους (Μέρος Β’) Ημερομηνία:
2/8/2019, 13:21 - Εμφανίσεις: 82
Όσον αφορά τα
γένη
των ουσιαστικών, αυτά είναι τρία:
αρσενικό
,
θηλυκό
και
ουδέτερο
.
Τα ονόματα των ανθρώπων και των ζώων είναι συνήθως αρσενικά όταν σημαίνουν αρσενικά όντα και θηλυκά όταν σημαίνουν θηλυκά όντα: ο πατέρας – η μητέρα, ο γιος – η κόρη, ο κόκορας – η κότα.
Τα ονόματα των πραγμάτων είναι άλλα αρσενικού και άλλα θηλυκού γένους: ο έλικας, ο καπνός, η λάμπα, η θύρα.
Συχνά, όμως, συγκαταλέγονται σε ένα τρίτο γένος, το ουδέτερο: το μελάνι, το καλάθι, το νέκταρ.
Βεβαίως, στο ουδέτερο γένος υπάρχουν και έμψυχα: το παιδί, το κορίτσι, το ελάφι.
Τα περισσότερα ουσιαστικά έχουν
έναν τύπο μόνο
και
ένα γένος
, αλλά δεν είναι και λίγα εκείνα τα ουσιαστικά που έχουν
δύο τύπους
, έναν για το αρσενικό και έναν για το θηλυκό γένος: ο αδελφός – η αδελφή, ο βασιλιάς – η βασίλισσα, ο διευθυντής – η διευθύντρια, ο θείος – η θεία.
Τα περισσότερα ονόματα των ζώων έχουν
μία μόνο λέξη
για το αρσενικό και το θηλυκό: η αλεπού, η καμήλα, ο παπαγάλος, το ζαρκάδι, ο λαγός.
Τα ονόματα αυτά, που δηλώνουν ένα ζώο χωρίς να καθορίζουν το φύλο του, λέγονται
επίκοινα
.
Στα επίκοινα ονόματα, όταν είναι ανάγκη να οριστεί το φυσικό γένος, χρησιμοποιούμε το επίθετο
αρσενικός
ή
θηλυκός
: το θηλυκό ζαρκάδι, η αρσενική καμήλα, ο αρσενικός παπαγάλος.
Για ορισμένα ζώα ή υπάρχει άλλη λέξη για το αρσενικό και άλλη για το θηλυκό ή διακρίνεται το αρσενικό από το θηλυκό χάρη στη διαφορετική κατάληξη: άλογο – φοράδα, πετεινός – όρνιθα, γεράκι – γερακίνα, ελάφι – ελαφίνα, λύκος – λύκαινα, σκύλος – σκύλα, γάλος – γαλοπούλα, τράγος – γίδα, πρόβατο – προβατίνα, γάτα – γάτος.
Βεβαίως, σε μερικά ονόματα ζώων η μια λέξη απαντά πιο συχνά και θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και για...